Bài tấn là game bài dùng bộ 52 lá, chơi 2–4 người, mỗi người 8 lá, thắng bằng cách hết bài trước. Điểm khác các game bài Việt là có “chất chủ”: lá thuộc chất chủ đỡ được mọi lá chất khác. Dưới đây là luật chia bài, cách tấn và đỡ, các luật phụ thường áp dụng và vài lỗi người mới hay mắc.
Bài tấn là gì
Tấn có nguồn gốc từ Nga, du nhập vào Việt Nam và được chơi phổ biến ở miền Bắc. Thứ tự lá bài tăng dần từ 2 đến A, trong đó A lớn nhất. Trò chơi không so chất giữa các lá thường; chất chỉ có ý nghĩa với chất chủ của ván. Một người “tấn” (đánh bài ra), người bên cạnh phải “đỡ”; đỡ không nổi thì ôm hết bài đã tấn. Ai hết bài trước là thắng, người cuối cùng còn bài là thua.
Chia bài và xác định chất chủ
- Người chia trộn bài kỹ, chia mỗi người 8 lá theo chiều ngược kim đồng hồ.
- Lật ngửa lá trên cùng của phần bài còn lại (gọi là nọc) và đặt dưới đáy nọc. Chất của lá này là chất chủ của ván.
- Lá A của chất chủ là lá mạnh nhất ván (“át chủ”). Người chơi nên xếp riêng các lá chất chủ để khỏi nhầm, các lá còn lại xếp theo thứ tự giảm dần cho dễ nhìn.
Về giá trị, J, Q, K được tính là 11, 12, 13; các lá số giữ nguyên số. Việc này chỉ để so lớn nhỏ khi đỡ, không có tính điểm cuối ván như phỏm hay tam cúc.
Luật tấn và đỡ
Cách tấn
- Lượt tấn đi ngược kim đồng hồ. Người tấn đánh ra một lá bất kỳ, người ngồi kế bị tấn.
- Trong cùng một lượt, người tấn (và những người khác, tùy bàn) được tấn thêm những lá cùng số với các lá đã có trên bàn. Ví dụ đã đánh 7 bích và người đỡ đỡ bằng 9 bích thì có thể tấn thêm 7 rô hoặc 9 cơ.
- Số lá tấn trong một lượt không được vượt quá số lá người bị tấn đang cầm.
Cách đỡ
- Đỡ một lá thường bằng lá cùng chất và lớn hơn.
- Đỡ lá thường bằng bất kỳ lá chất chủ nào, kể cả lá chủ nhỏ hơn về số.
- Đỡ lá chất chủ chỉ bằng lá chất chủ lớn hơn.
- Đỡ hết mọi lá bị tấn thì lượt kết thúc, toàn bộ bài trên bàn được úp bỏ, không dùng lại. Đỡ không hết thì phải cầm toàn bộ bài trên bàn vào tay.
Người bị tấn không bắt buộc phải đỡ. Nếu thấy đỡ sẽ mất lá chủ quý, có thể chọn ôm bài, nhưng khi ôm thì mất lượt tấn kế tiếp.
Bốc nọc và chuyển lượt
Sau mỗi lượt, mọi người bốc nọc cho đủ 8 lá, theo thứ tự: người vừa tấn bốc trước, rồi người vừa đỡ, rồi những người còn lại. Nếu người đỡ thành công, người đó được tấn ở lượt tiếp theo. Nếu người đỡ phải ôm bài, người bên phải của họ tấn tiếp. Khi nọc hết, chơi tiếp bằng bài trên tay; ai hết bài trước thắng. Nhiều bàn chơi tiếp cho đến khi xác định người thua cuối cùng.
Các luật phụ thường gặp
| Luật | Nội dung |
|---|---|
| Đổi 2 chủ | Nếu lá quyết định chất chủ không phải lá 2, người cầm lá 2 cùng chất được đổi lấy lá đó. |
| Cúng chủ | Người thua ván trước phải đưa lá lớn nhất của mình cho người thắng, rồi bốc nọc thêm 1 lá cho đủ 8. |
| Xả chủ | Nếu lượt đầu tiên không xác định được chủ, chia lại bài từ đầu. |
Luật phụ khác nhau tùy nhóm chơi. Nên thống nhất trước ván đầu tiên để tránh cãi nhau giữa chừng, đặc biệt là luật ai được phép tấn thêm và có giới hạn số lá tấn hay không. Nếu thấy mình cược nhiều hơn dự định, có thể dùng công cụ tự đánh giá của BeGambleAware.
Sai lầm người mới hay mắc
- Dùng lá chủ quá sớm. Chủ là lá đỡ vạn năng; dùng để đỡ một lá 3 ở đầu ván là lãng phí. Ưu tiên đỡ bằng lá cùng chất, giữ chủ cho các lượt bị tấn dồn dập cuối ván.
- Tấn mở đầu bằng lá lớn. Lá lớn nên để đỡ. Mở lượt bằng lá nhỏ và nhiều đôi để dễ tấn thêm.
- Không đếm chủ. Mỗi chất có 13 lá; đếm số lá chủ đã ra giúp biết đối phương còn bao nhiêu lá đỡ mạnh.
- Cố đỡ bằng mọi giá. Ôm 2–3 lá nhỏ đôi khi tốt hơn mất át chủ.
Chơi bài tấn ăn tiền thì chia vốn thế nào
Nếu nhóm bạn chơi có cược, nên đặt mức tiền mỗi ván nhỏ, ví dụ không quá 2–3% số tiền mang theo, vì tấn phụ thuộc nhiều vào bài chia và số ván trong một buổi rất lớn. Với người thích game bài Việt Nam có cược trực tuyến, các game như phỏm và các kiểu ù hay tam cúc có luật gần gũi hơn và phổ biến hơn trên nền tảng online; danh sách đầy đủ có trong bài các game bài dân gian Việt Nam.
Nắm được ba việc là chơi được tấn: xác định chất chủ, đỡ bằng lá cùng chất lớn hơn hoặc lá chủ, và bốc nọc đúng thứ tự. Phần còn lại là tập đếm chủ và giữ lá mạnh đến cuối ván. Thêm nhiều hướng dẫn game bài khác tại w88inst.com.